اطلاعات تکمیلی برای مقررات برگزاری آزمون: داوطلبان دارای نیازهای خاص(داوطلبان معلول جسمی)

آخرین به روز رسانی: آوریل 2013

این اطلاعات تکمیلی برای مقررات برگزاری آزمون: داوطلبان با نیاز های خاص (داوطلبان معلول جسمی) ، جزیی از آیین نامه آزمون بوده و تکمیل کننده مقررات اجرایی هر آزمون است.

 

امکان استفاده از آزمونهای خاص  برای معلولیت های زیر وجود دارد.

● داوطلبان کم بینا یا نابینا

● داوطلبان کم شنوا یا ناشنوا

● داوطلبان بیمار که در نتیجه ی بیماری   Legasthenieیا  Dyslexie برای نوشتن یا خواندن مشکل دارند.

 ● داوطلبانی که در گویش خویش با دشواری مواجه هستند. (مانند لکنت زبان)

● داوطلبان با معلولیت موقت (مثلا ً به دلیل شکستگی دست نگارش) که از انجام آزمون ناتوانند.

مرکز آزمون موظف است در صورت لزوم در هنگام ثبت نام با داوطلب گفتگو و مشاوره به عمل آورد، تا در مورد مشکل داوطلب مذکور راه حلی بیابد.

برای داوطلبانی که معلولیتشان در چهارچوب فوق قرار نمی گیرد، شرایط خاصی با رعایت موارد زیر در نظر گرفته می شود.

  1. ارزیابی دانش داوطلب معلول
  2. متناظر بودن توانایی مورد آزمایش قرار گرفته ی داوطلب
  3. جلوگیری از هرگونه سوءاستفاده ی متصور

 

1- ارزیابی دانش داوطلب معلول

برای ارزیابی دانش داوطلبان معلول، شکل ظاهری انجام آزمون تا حدودی تغییر می کند. بطور مثال با تمدید مدت آزمون، اضافه کردن زمانهای استراحت بین آزمون، پخش نوار یا CD با مکث های مکرر. همچنین می توان مواد آزمون را به شکل دیگر ارائه کرد مثلا ً با خط بریل یا با کامپیوتر، استمداد از شخص ثالث (کسی که نوشتن مطالب را به جای داوطلب به عهده می گیرد یا مترجم زبان ناشنوایان).

2- متناظر بودن توانایی مورد آزمایش قرار گرفته ی داوطلب

هر نوع تغییرات در شکل ظاهری انجام آزمون یا تغییراتی در رسانه ی مورد استفاده برای سؤالات آزمون نباید باعث تفاوت ارزشی با آزمون برای داوطلبان عادی شود. از این رو تغییرات در محتوای آزمون جایز نیست. در تغییرات محتوایی مانند جایگزین کردن نمودارها با متن بایستی فقط به بیان ضروری ترین نکات اکتفا کرد. مثلا ً جایز نیست بخش نوشتن به صورت گفتاری ضبط شود. تغییرات احتمالی درنحوه ی اجرای آزمون یا ارائه مطالب آن (مانند تمدید مدت آزمون، خط بریل، کمک گرفتن از شخص ثالث برای نگارش) در کارنامه قید نمی گردد.

اگر به علت معلولیت انجام یک بخش از آزمون ممکن نباشد، در این صورت نمره ی آن بخش در نظر گرفته نمی شود و نمره ی نهایی از مجموع امتیاز بخش های انجام شده حساب می شود.

در این صورت، مورد به شکل زیر در کارنامه ی داوطلب مربوطه قید خواهد شد.

"* خانم/ آقای X این بخش از آزمون را با توجه به  شرایط خاص گذرانده است." و بخش انجام نشده با " * " مشخص می گردد.

3-  جلوگیری از هرگونه سوءاستفاده ی متصور

در صورت وجود تفاوت عمده در آزمون شخص معلول با نوع استاندارد شده ی آزمون باید علت و نحوه ی انجام آن مستند  و با توجه به نوع و درصد معلولیت ذکرگردد. از این رو داوطلبان بایستی به هنگام ثبت نام، مرکز آزمون را از معلولیت خود با ارائه گواهی پزشک یا مدرک متناظرآن  که نوع و میزان معلولیت را مشخص می نماید، مطلع کند. مرکز آزمون موظف است که مطالب اینگونه عنوان شده را نزد فرد ثالث بازگو نکند.

در صورتی که معلولیت یا ناتوانی در حین آزمون یا پس از آن اعلام شود، ترتیب اثر داده نخواهد شد.

 کمیسیون آزمون در هر مورد خاص امکان انجام آزمون با تغییرات را بررسی و کتبا ً به داوطلب اعلام می دارد. چنانچه موردی برای اعتراض وجود نداشته باشد، این توافق با داوطلب معلول لازم الاجرا است و نمی توان در حین آزمون در نحوه اجرای آن تغییراتی به عمل آورد.

هر توافقی مربوط به فردی خاص و معلولیتی خاص می گردد و موارد دیگر یا موارد مشابه را شامل نمی شود. این توافق کتبی به همراه دیگر مواد آزمون به مدت ده سال بایگانی می گردد.

  

اقدامات احتمالی در اجرای آزمون

بسته به نوع و درصد معلولیت اقدامات لازم برای اجرای آزمون به صورت موردی مشخص می گردد. امکان تغییر شکل انجام آزمون برای موارد زیر وجود دارد:

الف–  کم بینایان و نابینایان

● ارائه ی سؤالات آزمون به خط نابینایان (بریل ساده)

● بزرگ کردن خط (فونت) سؤالات  آزمون

● ارائه سؤالات آزمون در کامپیوتر با screenreader

● تمدید زمان آزمون  ( به میزان 50 تا 100 در صد بر حسب نیازهر فرد)

● پخش فایل صوتی  با مکث های متعدد بر حسب نیاز داوطلب معلول جهت پاسخگویی به سؤالات آزمون ویا دیکته کردن پاسخ ها، نوشتن یا تایپ جواب ها ( در بخش شنیدن)  

 

ب –  کم شنوایان یا نا شنوایان

● ارائه بخش شنیدن آزمون به شکل فیلم به زبان ناشنوایان

● استفاده از مترجم برای زبان ناشنوایان ( در صورت نیاز)  به خدمت گرفتن چنین مترجمی به عهده ی داوطلب مربوطه است.

● پخش نوار یا  CD با صدای بلندتر

 

ج-  داوطلبان بیمار که در نتیجه ناتوان در نوشتن و املا هستند.

● تمدید زمان آزمون (به میزان 50 درصد)

 

د-  داوطلبان ناتوان در نوشتن به علت معلولیت

● تمدید زمان آزمون (به میزان 25 تا 100 درصد بر حسب نیاز شخص معلول)

● استفاده از برنامه های قابل اجرا با لپ تاپ یا کامپیوتر (متعلق به مرکز برگزارکننده مطابق ماده  12 آیین نامه ی آزمون)

● در صورتی که از طرف داوطلب معلول فردی یا احیانا ً ممتحن مسؤول نگارش پاسخ های  داوطلب گردد، وظیفه ی او تنها نوشتن مطالب دیکته شده توسط شخص معلول بوده و موظف است پس از پایان آزمون مطالب نوشته شده را به داوطلب ارائه نماید. چگونگی املای کلمات را داوطلب تعیین خواهد کرد.

 

ﮬ- ارزیابی آزمون شفاهی داوطلبانی که معلولیت کلامی دارند متناسب با میزان معلولیت داوطلب انجام می گیرد.

 

و-  در انجام آزمون برای معلولین دارای معلولیت چندگانه، ترکیبی از اقدامات فوق الذکر متصور می باشد.

  

مسؤولیت استفاده از تسهیلات فوق برای معلولین با مرکز آزمون در هر محل است. این مرکز وظیفه دارد هر مورد را به طور جداگانه مورد را بررسی امکانات اجرایی برای استفاده از تسهیلات فوق الذکررا برآورد کرده و احیانا در اختیار قرار دهد (مانند ممتحن بیشتر، اتاق مجزاو مراقب علیحده ویا امکانات فنی مورد نیاز).

هزینه های مربوط ( به استثنای دستمزد مترجم زبان ناشنوایان) به عهده ی مرکز برگزاری آزمون است.